T2, 11 / 2017 1:29 sáng | du

(Soạn văn lớp 12) – Em hãy Soạn bài Tây Tiến của Quang Dũng. (Bài soạn văn của cô Nguyễn Nhật Linh)

Đề bài: Soạn bài Tây Tiến của Quang Dũng

TIỂU DẪN

Những nét chính về tác giả Quang Dũng

  • Nhà thơ Quang Dũng (1921 – 1988) tên khai sinh là Bùi Đình Diệm, quê ở Hà Tây nay thuộc Hà Nội.
  • Sau cách mạng Tháng tám, Quang Dũng tham gia quân đội
  • Từ sau năm 1954, ông là biên tập viên nhà xuất bản Văn học.
  • Quang Dũng là một nghệ sĩ đa tài: làm thơ, viết văn, vẽ tranh và soạn nhạc.
  • Hồn thơ phóng khoáng, hồn hậu, lãng mạn và tài hoa
  • Năm 2001, ông được tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật.
  • Tác phẩm chính: Mây dầu ô (thơ, 1986),…

Những nét chính về tác phẩm Tây Tiến

  • Bài thơ viết về đoàn quân Tây Tiến, là một trong những bài thơ tiêu biểu cho khí chất thơ lãng mạn, hùng tráng của Quang Dũng.

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI

Câu 1.

Theo văn bản, bài thơ có bốn đoạn:

  • Đoạn 1: 14 câu thơ đầu. Hành trình vất vả của cuộc hành quân đầy gian khó và cảnh vật thiên nhiên hùng vĩ nhưng cũng đầy hiểm nguy nơi rừng thiêng nước độc.
  • Đoạn 2: 8 câu thơ tiếp theo: những kỉ niệm đẹp về người chiến sĩ cách mạng trong đêm liên hoan văn nghệ.
  • Đoạn 3: 8 câu thơ tiếp theo: Hình ảnh bi tráng của người chiến sĩ cách mạng.
  • Đoạn 4: phần còn lại. Tình cảm sâu nặng và lời thề gắn bó với Tây Tiến.

Mạch cảm xúc của bài thơ đi từ nỗi nhớ đồng đội, nhớ những kỷ niệm đẹp đẽ trong cuộc kháng chiến gian lao, dù gian khổ nhưng họ vẫn cất cao tiếng hát cho sáng mãi niềm tin và hi vọng. Cuối cùng là lời thề gắn bó với Tây Tiến.

Câu 2.

Nét đặc sắc của bức tranh thiên nhiên được vẽ ra ở đoạn thơ thứ nhất:

  • Địa hình hiểm trở: dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm, ngàn thước lên cao ngàn thước xuống, chiều chiều oai linh thác gầm thét, đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người. Cảnh sắc thiên nhiên hiện lên thật hung dữ, tạo nên sự trắc trở lớn cho người hành quân.
  • Nhưng giữa khung cảnh ấy, người chiến sĩ hiện lên vẫn rất hiên ngang, bất khuất như một lẽ thường tình: Heo hút cồn mây súng ngửi trời. Ngọn núi cao, lấp mây, nhưng điều đó không cản chân người hành quân. Thậm chí anh bạn dãi dầu không bước nữa, Gục lên súng mũ bỏ quên đời! Sự ra đi của anh rất nhẹ nhàng, thanh thản như một sự hiến tặng thân mình cho đất nước.

Như vậy, trong khung cảnh thiên nhiên hiểm nguy, gập ghềnh, người chiến sĩ cách mạng đã hiện lên đầy vẻ bi tráng với tinh thần yêu nước nồng nàn, sẵn sàng hi sinh vì Tổ quốc.

Tây Tiến
Tây Tiến

Câu 3.

Loading...

Đoạn thơ thứ hai lại mở ra một thế giới khác với những vẻ đẹp mới của con người và thiên nhiên miền Tây, khác với cảnh vật ở đoạn thơ thứ nhất. Những nét đẹp ấy được thể hiện qua các hình ảnh:

  • Vẻ đẹp duyên dáng, ý nhị của người con gái miền Tây: kìa em xiêm áo tự bao giờ, khèn lên mang điệu nàng e ấp
  • Sự lãng mạn, phóng khoáng trong tâm hồn người chiến sĩ: Nhạc về Viên Chăn xây hồn thơ
  • Tâm hồn trong sáng, nhớ thương, hào hoa và yêu đời:

Người đi Châu Mộc chiều sương ấy

Có thấy hồn lau nẻo bến bờ

Có nhớ dáng người trên độc mộc

Trôi dòng nước lũ hoa đong đưa

Ở nơi đây dường như không còn chiến tranh, chỉ có hội đuốc hoa đang bừng sáng với những điệu nhảy truyền thống của người miền Tây. Họ cùng nhau sát cánh bên nhau, cùng hát vang những ca khúc yêu đời tha thiết.

Giữa bom lửa khốc liệt của chiến tranh, tình yêu của tuổi trẻ vẫn luôn rực sáng. Họ vẫn không ngừng ước mơ và hi vọng, vẫn đầy lãng mạn và khí chất của tuổi trẻ yêu đời.

Câu 4.

Hình ảnh hào hùng của người lính Tây Tiến được tác giả tập trung khắc họa ở đoạn thơ thứ ba:

Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc

Quân xanh màu lá dữ oai hùm

Mắt trừng gửi mộng qua biên giới

Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm

Rải rác biên cương mồ viễn xứ

Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh

Áo bào thay chiếu anh về đất

Sông Mã gầm lên khúc độc hành.

Người lính hiện lên một cách trần trụi nhưng không hề đau thương. Họ phải trải qua những cơn sốt rét rừng nên tóc không mọc được nữa, mặt mũi xanh xao, nhưng không phải vì thế mà tinh thần đi xuống. Ngược lại, qua giọng điệu hào hứng, nhịp nhàng tươi vui của nhà thơ, cho ta thấy khí chất anh hùng vẫn luôn sục sôi trong tim họ. Ở phía trước là tiếng gọi của đất nước, ở nơi quê nhà là nỗi nhớ của người yêu. Dù cho nhiều người phải ra đi mãi mãi, phải gửi thân xác lại nơi đất khách quê người nhưng sự hi sinh ấy là sự sẵn sàng, là lòng quyết tử cho tổ quốc quyết sinh. Họ đã dâng hiến cả tuổi thanh xuân, cả cuộc đời cho đất nước.

Hình ảnh người chiến sĩ Tây Tiến hiện lên thật đẹp, thật oai hùng và dũng cảm. Họ đẹp cả về ngoại hình lẫn tâm hồn bên trong.

Câu 5.

 Nỗi nhớ Tây Tiến được thể hiện rất da diết, sâu đậm ở đoạn thơ thứ tư:

Tây Tiến người đi không hẹn ước

Đường lên thăm thẳm một chia phôi

Ai lên Tây Tiến mùa xuân ấy

Hồn về Sầm Nứa chẳng về xuôi.

Khi viết bài thơ này, Quang Dũng đang ở Phù Lưu Chanh, nhớ về chiến trường xưa, nhớ đồng đội và nhớ một thời kháng chiến đầy gian khổ nhưng tinh thần ai cũng luôn sẵn sàng, hào hứng. Không chỉ có Quang Dũng nhớ về Tây Tiến mà Tây Tiến còn là một chứng tích đã đi vào lịch sử của dân tộc trong những ngày kháng chiến cứu nước.

Loading...
Bài viết cùng chuyên mục